Bel-boy oranını nasıl ölçersin?
- Doğru noktayı bul. Vücudunun yan tarafında, en alt kaburgan ile kalça kemiğinin üst kenarı arasındaki orta noktayı bul. Bu nokta genellikle göbek deliği hizasına denk gelir.
- Belini ölç. Dik dur, normal şekilde nefes ver ve mezurayı bu noktadan belinin etrafına sar: mezura her yerde yere paralel olsun, sıkı otursun ama bastırmasın.
- Boyuna böl. İkisi için de aynı birimi kullan. 170 cm boyda 80 cm’lik bir bel: 80 ÷ 170 = 0,47.
- Kategorilerle karşılaştır. NICE kategorilerinde 0,5’in altı sağlıklıdır. Ya da yalnızca bel çevrenin boyunun yarısından az olup olmadığına bak: 170 cm boyda 85 cm’nin altında, 5 ft 8 inç boyda 34 inçin altında.
Bel-boy oranı hesaplama aracı nasıl çalışır?
- Oran. Bel çevrenin boyuna bölünmesi (ikisi de aynı birimle); iki ondalık basamakla gösterilir.
- Kategorin. NICE’ın fazla kilo ve obezite yönetimi kılavuzundaki yetişkin sınırları:
| Bel-boy oranı | NICE kategorisi | Ne anlama gelir? |
|---|---|---|
| 0,4 ila 0,49 | Sağlıklı merkezi yağlanma | Artmış sağlık riski yok |
| 0,5 ila 0,59 | Artmış merkezi yağlanma | Artmış sağlık riskleri |
| 0,6 ve üzeri | Yüksek merkezi yağlanma | Daha da artmış sağlık riskleri |
- Bel hedefin. Boyunun yarısı: oranını 0,5’in altında tutan bel çevresi.
NICE bu kategorileri VKİ’si 35’in altındaki yetişkinlerde, kadınlarda ve erkeklerde, tüm etnik kökenlerde ve kas kütlesi fazla olan kişilerde de kullanır. 0,4’ün altı NICE’ın kategorilerinden biri değildir; hesaplama aracı bunu yalnızca “Sağlıklı aralığın altında” olarak gösterir.
Boya göre altında kalman gereken bel çevresi
| Boy | Bel çevreni şunun altında tut |
|---|---|
| 152 cm (5 ft 0 inç) | 76 cm (30 inç) |
| 163 cm (5 ft 4 inç) | 81 cm (32 inç) |
| 173 cm (5 ft 8 inç) | 86 cm (34 inç) |
| 183 cm (6 ft 0 inç) | 91 cm (36 inç) |
| 193 cm (6 ft 4 inç) | 97 cm (38 inç) |
Bel çevren neden önemli?
VKİ kiloyu boyla karşılaştırır, ama vücudunun yağı nerede depoladığını göremez. Karın bölgesinde depolanan yağ, tip 2 diyabet, yüksek tansiyon ve kalp hastalığıyla vücudun başka yerlerindeki yağdan daha yakından ilişkilidir; NICE’ın VKİ’nin yanında bel-boy oranının da ölçülmesini önermesinin nedeni budur. ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri’nin (NIH) daha eski kılavuzları bunun yerine sabit bel çevresi eşikleri kullanıyordu (erkeklerde 102 cm, yani 40 inç; kadınlarda 88 cm, yani 35 inç). Oran ise boya göre ayarlanır; böylece aynı kural kısa boylu biri için de uzun boylu biri için de işe yarar.
Güvenilir bir ölçüm için
- Aynı nokta, aynı saat. En alt kaburgan ile kalça kemiğinin üst kenarının tam ortasından, tercihen sabah bir şey yemeden önce ölç.
- Normal şekilde nefes ver. Nefesini tutma, karnını da içine çekme.
- Mezurayı düz tut. Her yerde yere paralel olsun; sıkı otursun ama cildine bastırmasın.
- İki kez ölç. İki ölçüm arasında bir santimetreden fazla fark varsa üçüncü kez ölç ve ortalamasını al.
Oranın geçerli olmadığı durumlar
Kategoriler yetişkinler içindir. Hamilelikte kullanılmazlar ve NICE onları VKİ’si 35’in altındaki kişilere uygular. Sonucun seni endişelendiriyorsa bir doktor onu tansiyonun, kan şekerin ve kolesterolünle birlikte değerlendirebilir.
Diğer sayılarınla birlikte kullanmak
VKİ değerin ve bel-boy oranın farklı soruları yanıtlar; ikisi birlikte daha eksiksiz bir tablo sunar. Bel çevreni azaltmak istersen ölçülü bir kalori açığı ve düzenli hareket, etkinliği kanıtlanmış yoldur: kalori açığı hesaplama aracı güvenli bir tempo belirler. Calorix’te Toasty ölçülerini değil, her zaman alışkanlıklarını alkışlar.
