Kan ChatGPT calorieën tellen met een foto? Dit zegt onderzoek

Stuur ChatGPT een foto van je avondeten en vraag hoeveel calorieën erin zitten, en je krijgt binnen een paar seconden een getal, vaak met een zelfverzekerde uitsplitsing erbij. Dat maakt het verleidelijk om ChatGPT als gratis calorieteller te gebruiken. Onderzoekers hebben precies dat inmiddels getest, en hun resultaten zijn nuttig, of je nu ChatGPT, een ander AI-model of een calorie-app gebruikt.

Wat de studies vonden

Algemene AI-modellen zitten er zo’n derde naast

De meest directe test komt uit een studie uit 2025 waarin drie AI-modellen 52 gestandaardiseerde foto’s kregen van losse etenswaren en maaltijden waarvan het gewicht bekend was. ChatGPT-4o en Claude 3.5 Sonnet zaten er bij de calorieën gemiddeld 35,8% naast, Gemini 1.5 Pro 64,2%. Hoe groter de portie, hoe groter de onderschatting bij alle drie: bij kleine porties waren de fouten zo’n 20 tot 30% kleiner dan bij grote.

Goed in eten herkennen, minder goed in hoeveelheden

Een studie uit 2025 naar ChatGPT-4 met 114 foto’s van maaltijden, 38 maaltijden die elk in drie portiegroottes werden getoond, liet zien dat ChatGPT-4 het eten goed herkende, met een precisie van 93%. De hoeveelheden waren het probleem: grote maaltijden die gemiddeld 798 g wogen, werden op 530 g geschat, en ook middelgrote maaltijden werden onderschat, terwijl de schattingen voor kleine maaltijden in de buurt kwamen. Bij 10 van de 16 onderzochte voedingsstoffen weken de schattingen significant af van de echte waarden. Eén kanttekening in het voordeel van ChatGPT: specifiek voor calorieën lag de mediane schatting in die studie dicht bij de echte mediaan.

Details maken een groot verschil

Het sterkste bewijs dat je zelf kunt helpen, komt uit een studie uit 2025 naar ChatGPT-5 met 195 gerechten. Op basis van alleen de foto zaten de calorieschattingen er gemiddeld 30,5% naast (123 kcal). Toen ChatGPT te horen kreeg welk vet er in welke hoeveelheid was gebruikt, welke zoetstof, hoe vet de zuivel was en welk soort vlees, daalde de fout tot 24,4% (92 kcal). Met de ingrediëntenlijst en de hoeveelheden erbij daalde die tot 13,9% (53 kcal). Een kleine pilotstudie uit 2026 naar ChatGPT-4o met negen gerechten wijst dezelfde kant op: bij samengestelde gerechten met verborgen vet liepen de fouten op tot 54,4% voor calorieën en 76,5% voor vet, en met extra details werden de schattingen veel consistenter. Met maar negen gerechten kun je die 54% het best zien als het slechtste geval, niet als een gemiddelde.

Andere bevindingen die het weten waard zijn

• Mensen doen het nog steeds beter. In een test uit 2026 met 40 AI-modellen schatten professionele voedingsdeskundigen de voedingsstoffen nauwkeuriger in dan elk model, en foto’s vanuit meerdere hoeken hielpen de modellen niet.
• AI kan dingen verzinnen. Onderzoekers die met GPT-4o een voedingstool bouwden, zagen dat het gewone GPT-4o op basis van alleen foto’s 59% van de etenswaren herkende, en waarschuwden voor ‘hallucinaties (verzonnen items, eenheden of hoeveelheden)’ (AJCN, 2025).
• Met tekst gaat het beter dan met foto’s. Toen AI-modellen de namen van etenswaren als tekst kregen in plaats van foto’s, kwamen hun energieschattingen goed overeen met voedingsdatabanken, met de grootste verschillen bij samengestelde gerechten en smaakmakers (Journal of Nutrition, 2026).

Waarom ChatGPT de mist in gaat bij foto’s

Dezelfde drie dingen zetten ChatGPT en calorie-apps die met foto’s werken op het verkeerde been:

• Portiegrootte. Een foto is plat, dus de diepte van een kom pasta of rijst is moeilijk te beoordelen. Daarom worden grote porties onderschat.
• Verborgen vet. Olie die in groente is getrokken of boter die in een saus is gesmolten, zie je nauwelijks. Eén eetlepel olijfolie is 119 kcal, volgens USDA FoodData Central, de voedingsdatabank van het Amerikaanse ministerie van Landbouw.
• Samengestelde gerechten. Bij een curry, een burrito of een ovenschotel moet de AI niet alleen de hoeveelheid raden, maar ook het recept.

Gespecialiseerde apps ontspringen de dans ook niet: in een voorlopige test uit 2026 van de NIH, de Amerikaanse overheidsinstantie voor medisch onderzoek, onderschatten de fotofuncties van MyFitnessPal, Lose It!, Cal AI en Appediet afgewogen maaltijden met gemiddeld 252 tot 345 kcal, ongeveer een derde. Ons overzicht van calorie-apps die met foto’s werken bespreekt die studie en wat elke app over zijn nauwkeurigheid beweert.

ChatGPT of een calorie-app?

De schatting zelf is in geen van beide gevallen magie: veel calorie-apps, ook Calorix, gebruiken grote AI-modellen om foto’s te lezen. Het verschil zit in wat er om de schatting heen zit. In Calorix wordt een foto een lijst ingrediënten met grammen en een betrouwbaarheidslabel, en die lijst kun je corrigeren. Barcodes en voedingswaardetabellen dekken verpakt eten af, en alles komt terecht in een eetdagboek met je doelen.

Zo haal je betere schattingen uit ChatGPT, of uit elke andere AI

Volgens het onderzoek win je het meest door de AI te vertellen wat de foto niet kan laten zien. Een prompt als deze werkt beter dan alleen een foto:

Schat hoeveel calorieën, eiwit, koolhydraten en vet het eten op deze foto bevat. Het is ongeveer 180 g gekookte rijst, 150 g gegrilde kippendij en geroosterde groenten, bereid met ongeveer 1 eetlepel olijfolie. Zet elk ingrediënt op een rij met de hoeveelheid en de calorieën die je hebt aangenomen, en geef daarna het totaal.

• Geef gewichten of maten als je die weet: grammen van de keukenweegschaal, ‘een vol bord’, ‘een half kopje’.
• Noem het vet waarmee je hebt gekookt en hoeveel: olie, boter, ghee, room.
• Vermeld sauzen, dressings en drankjes, die een foto mist.
• Vraag om een uitsplitsing per ingrediënt met de aannames, zodat je ziet waar de AI heeft gegokt.
• Fotografeer onder een hoek van 45 graden met het hele bord in beeld, in plaats van recht van boven.
• Gebruik bij verpakt eten het etiket. De gedrukte waarden zijn beter dan elke schatting.

Waar het op neerkomt

ChatGPT kan calorieën tellen met een foto, goed genoeg voor een ruw idee, en veel beter als je de hoeveelheden en het vet waarmee is gekookt erbij vermeldt. Om dag in dag uit bij te houden, voegt een calorie-app toe waar ChatGPT niet voor gemaakt is: een eetdagboek met doelen, barcodes, snelle correcties en trends. Wat je ook gebruikt, zie een fotoschatting als een eerste versie. Wil je een doel om je eten aan af te meten, begin dan met onze caloriebehoefte-calculator (TDEE).